Vlada Republike Srpke donijela je Odluku o proglašenju zaštićenog područja Spomenik prirode “Cvrcka”, odsnosno kanjona rijeke Cvrcke u opštini Kneževo.
Inicijativu za zaštitu kanjona rijeke Cvrcke pokrenulo je Planinarsko društvo “Vilenska vrela” iz Kneževa još 2020. godine.
“Predmetnu inicijativu Ministarstvo za prostorno uređenje, građevinarstvo i ekologiju je dostavilo Republičkom zavodu za zaštitu kulturno-istorijskog i prirodnog nasljeđa, koji je izradio Studiju zaštite – stručnu osnovu za proglašenje Spomenika prirode ‘Cvrcka’”, saopšteno je iz Vlade RS.
Napominju da osnovnu vrijednost zaštićenog područja Spomenik prirode “Cvrcka”, čini istoimena rijeka.
“U zaštićenom području posebnu vrijednost predstavlja vodopad Vilenska vrela na sedrenom odsjeku desne pritoke Cvrcke, sa visinom od 60 do 70 metara. U obuhvatu zaštićenog područja utvrđeno je nekoliko pećina, Vilenska pećina, Kapnica, Mišarica i Kerezovača, koje su, uglavnom, manjih dimenzija i jednostavne speleomorfologije”, pojasnili su u Vladi.
Zaštićeno područje, kako je saopšteno, odlikuje prirodni predio specifičnih karakteristika i u značajnoj mjeri očuvani ekosistemi, unutar kojih je prisutna karakteristična vegetacija sa istaknutim biljnim endemima, a takođe i fauna koja pokazuje raznovrsnost u odnosu na prisutne tipove staništa.
“Tokom istraživanja registrovane su 334 biljne vrste, zabilježene su 74 vrste dnevnih i 44 vrste noćnih leptira, te 73 vrste ptica, od kojih su mnoge rijetke i ugrožene vrste.
Razlozi za donošenje ove odluke imaju za cilj očuvanje prirode, kao i težnju da se upravljanje zaštićenim područjem bazira na uspostavljanju skladnih odnosa između potreba zaštite prirode i aktivnosti ljudi”, dodaju.
To, kako navode, podrazumijeva uvažavanje potreba autohtonog stanovništva i lokalne zajednice, uključujući upotrebu resursa za opstanak u onoj mjeri u kojoj to neće izazvati negativan uticaj na primarne ciljeve upravljanja.
“Odlukom je predviđen II i III stepen zaštite i s obzirom na to da su u obuhvatu identifikovane i parcele u privatnom vlasništvu, vodilo se računa da se tradicionalni način korišćenja posjeda ne remeti, niti dovodi u pitanje egzistencija stanovništva u budućem zaštićenom području, jer su u režimu zaštite III stepena, dozvoljene aktivnosti kojima se ne ograničava niti dovodi u pitanje uživanje prava privatne svojine”, ističe se u saopštenju Vlade RS.
Upravljanje Spomenikom prirode “Cvrcka” povjerava se Javnom preduzeću šumarstva “Šume Republike Srpske”, Šumskom gazdinstvu “Čemernica” Kneževo.
Trenutno u Republici Srpskoj postoji 35 zaštićenih područja, čija ukupna površina iznosi 73.610,21 ha, a što predstavlja 2,99 odsto teritorije Republike Srpske, a proglašavanjem Spomenika prirode “Cvrcka” dobijamo i 36. zaštićeno područje, a površina pod zaštitom se povećava na 74.168,04 ha, što predstavlja 3,01 odsto teritorije Republike Srpske.
Izvor: Nezavisne novine